Àwùjọ àwọn tó ń gun òkè kárí ayé ń ṣọ̀fọ̀ ikú Nirmal “Nims Dai” Purja, ẹni tí wọ́n ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé ó kú lẹ́yìn ìṣàn omi Broad Peak ní Pakistan. Ìṣàn omi náà ṣẹlẹ̀ ní Broad Peak (8,051 m/26,414 ft) ti Karakoram Range ní ọ̀sán gangan ní ọjọ́rú, ọjọ́ ọgbọ̀n oṣù Keje, ọdún 2026, nígbà tí wọ́n ń ṣe ìpèníjà sí òkè náà. Ní ọjọ́ Sátidé, ọjọ́ kìíní oṣù Kẹjọ, ọdún 2026, ilé iṣẹ́ ìrìnàjò rẹ̀, Elite Exped, jẹ́rìí sí i pé Purja ti pàdánù ẹ̀mí rẹ̀ pẹ̀lú àwọn agùn mẹ́sàn-án mìíràn nínú ìṣẹ̀lẹ̀ náà. Àwọn òṣìṣẹ́ ìgbàlà láti gbogbo àgbáyé wà ní ipò ìpayà nítorí ìṣẹ̀lẹ̀ náà, ó sì jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó burú jùlọ ní àkókò ìgùn gígun òkè ní àkókò yìí.
Nirmal “Nims Dai” Purja ti ku leyin ojo ti won ti n wa kiri.
Ní ọjọ́ ọgbọ̀n oṣù Keje, ọdún 2026, Nirmal “Nims Dai” Purja wà lára àwọn agùn tí wọ́n gbá ní òjò líle kan ní Broad Peak. Òjò náà bẹ́ sílẹ̀ láàárín Camp 2 àti Camp 3 ní gíga tó tó 6,600m (ẹsẹ̀ 21,654) ní Broad Peak (8,051m lókè òkun) ní Karakoram Range, Pakistan. Òkè náà ni òkè kejìlá tó ga jùlọ ní àgbáyé, ó sì ṣòro láti gùn.
Ipò náà ṣòro gan-an fún àwọn olùgbàlà nítorí ojú ọjọ́ tí kò dára, yìnyín tuntun àti ewu ìjì líle síwájú sí i. Nígbà tí ojú ọjọ́ bá gbà, àwọn ọkọ̀ òfúrufú, àwọn drone àti àwọn ẹgbẹ́ ìgbàlà gíga tó péye máa ń wá òkè náà kiri nígbàkúgbà tí ojú ọjọ́ bá gbà. Lẹ́yìn ọjọ́ mélòókan tí wọ́n ti ń ṣe ìsapá gidigidi ni wọ́n fi jẹ́rìí sí i pé Nirmal “Nims Dai” Purja kú nínú òjò dídì láti ọwọ́ ilé iṣẹ́ ìrìnàjò Elite Exped.
Kí ló ṣẹlẹ̀ ní Broad Peak?
Àwọn ìròyìn sọ pé òjò yìnyín ńlá kan rọ̀ sórí wọn nígbà tí àwọn arìnrìn-àjò láti orílẹ̀-èdè mìíràn ń rìnrìn-àjò lọ sí òkè Broad Peak. Àwọn arìnrìn-àjò mẹ́wàá gbá àwọn arìnrìn-àjò náà lọ sí àyíká ọ̀nà gígun náà nígbà tí ògiri yìnyín ńlá kan wó lulẹ̀.
Iṣẹ́ ìgbàlà náà kò pẹ́ tí ojú ọjọ́ fi le koko. Wọ́n dá àwọn ọkọ̀ òfúrufú Helicopter dúró ní ọ̀pọ̀ ìgbà nítorí afẹ́fẹ́ líle, àìríran tó lágbára àti yìnyín tó burú. Àwọn òṣìṣẹ́ ilẹ̀ náà tún rí i pé ó ṣòro láti dé ibi tí òjò ti ń rọ̀ láìléwu.
Àwọn tí wọ́n kú lára wọn ni àwọn agùn òkè àti àwọn amọ̀nà láti Nepal , Pakistan, Oman, China àti Amẹ́ríkà. Wọ́n ti pe ìṣẹ̀lẹ̀ ìbànújẹ́ náà ní ọ̀kan lára àwọn ìjàǹbá òkè tó burú jùlọ ní Karakoram ní ọ̀pọ̀ ọdún sẹ́yìn.
Iṣẹ́ Ìgbàlà dojúkọ Àwọn Ìpèníjà Gíga
Àwọn ènìyàn bẹ̀rẹ̀ sí í wá àwọn tó yè bọ́ nígbà tó yá lẹ́yìn ìjì líle Broad Peak, àmọ́ ipò ìgbàlà le gan-an láti ìbẹ̀rẹ̀. Wíwọlé sí agbègbè tí yìnyín náà ti bàjẹ́ dínkù nítorí òjò yìnyín tó ń rọ̀, àìríran, afẹ́fẹ́ líle àti ewu ìjì líle tó ń bọ̀. Àwọn ọkọ̀ òfúrufú lè fò fún ìgbà díẹ̀ nígbà tí ojú ọjọ́ bá dára jù àti nígbà tí àwọn ẹgbẹ́ ìgbàlà ilẹ̀ bá fipá mú wọn láti máa rìn lọ́ra lórí àwọn òkè tí kò dúró dáadáa ní òkè.
Nígbà iṣẹ́ náà, àwọn ọkọ̀ òfúrufú ológun Pakistan, àwọn ẹgbẹ́ ìgbàlà gíga tó ní ìrírí ní agbègbè náà àti àwọn ọmọ ẹgbẹ́ onírúurú àwọn ẹgbẹ́ ìrìnàjò fọwọ́sowọ́pọ̀. Wọ́n tún lo àwọn ọkọ̀ òfúrufú drone láti ran àwọn agbègbè tí àwọn olùwá ilẹ̀ kò lè dé. Gbogbo ìsapá wọ̀nyí já sí òfo, síbẹ̀síbẹ̀, wọ́n sì máa ń fipá mú àwọn olùwá kiri náà láti dá ìsapá wọn dúró nítorí òtútù àti ipò òkè ńlá. Lẹ́yìn ọjọ́ pípẹ́ tí wọ́n ti ń ṣe ọdẹ, àwọn àti ilé iṣẹ́ ìrìnàjò náà kéde ikú Nims Dai, èyí tó jẹ́ òpin ìbànújẹ́ sí ìgbàlà tí àwùjọ àwọn tó ń gùn òkè ayé ń ṣọ́.
Tani Nirmal “Nims Dai” Purja?
Nirmal “Nims Dai” Purja jẹ́ ẹni tó ń gùn òkè dáadáa, àmọ́ ju ìyẹn lọ. Ó fara hàn gẹ́gẹ́ bí àmì ìpinnu, ìdarí àti ọgbọ́n tó tayọ ti àwọn arìnrìn-àjò òkè Nepal ní orí ìtàgé kárí ayé.
A bí i ní Nepal, ó sì ti ṣiṣẹ́ ní Brigade of Gurkhas ti British Army kí ó tó dara pọ̀ mọ́ United Kingdom Special Boat Service, èyí tí ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹgbẹ́ ọmọ ogun pàtàkì ti British Army. Nígbà tí ó fi ẹgbẹ́ ọmọ ogun sílẹ̀, ó fi ara rẹ̀ fún gígun òkè gíga.
Ìrìn-àjò Ìwọ̀-Oòrùn Tí Ó Rí ní Nepal
Àwùjọ àwọn tó ń gùn òkè lágbàáyé ń ṣọ̀fọ̀ ikú Nirmal "Nims Dai" Purja, ẹni tí wọ́n ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé ó kú lẹ́yìn Broad Peak…
Ní ọdún 2019, orúkọ rẹ̀ tàn kárí ayé nígbà tí ó parí gbogbo àwọn òkè mẹ́rìnlá tí ó ga ju 8,000 mítà lọ (ẹsẹ̀ 26,247) láàárín oṣù mẹ́fà àti ọjọ́ mẹ́fà. Iṣẹ́ náà fi àkọsílẹ̀ àgbáyé sílẹ̀ ní ọdún 2019, ó sì ṣí ohun tí a rò pé ó jẹ́ ààlà ara sílẹ̀.
Ó tẹ̀síwájú láti ṣe ìtàn àti láti fún ìran tuntun àwọn arìnrìn-àjò níṣìírí, ìtàn rẹ̀ sì ti wà nínú àkọsílẹ̀ Netflix fíìmù 14 Peaks: Nothing Is Impossible.
Ogún kan tó yí ìrìn àjò òkè padà
Ipa ti Nirmal “Nims Dai” Purja kọja igbasilẹ agbaye.
Ó ti ń gba àwọn onímọ̀ṣẹ́ àti ògbóǹtarìgì àwọn ará Nepal níyànjú láti máa gùn òkè, ó sì ti ń gbèjà àwọn olórí àti ìmọ̀ ẹ̀rọ Sherpas láti jẹ́ kí wọ́n mọ̀ dáadáa, kí wọ́n sì mọrírì rẹ̀ kárí ayé. Ó tún ṣe iṣẹ́ àṣekára fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbàlà, ó sì tún ń ran àwọn ènìyàn lọ́wọ́ láti gba àwọn ènìyàn là ní orí òkè gíga ní Himalaya, ó sì máa ń fi ààbò ara rẹ̀ sínú ewu.
Àwọn ìrìnàjò rẹ̀ fihàn pé ètò, ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àti ìṣiṣẹ́pọ̀ ṣe pàtàkì fún ìrìnàjò àṣeyọrí àti pé àwọn góńgó tí a rò pé a kò lè ṣe tẹ́lẹ̀ ni a lè ṣe. Ìṣàkóso rẹ̀ fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọ̀dọ́ láti Nepal ní ìṣírí láti bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ní gígun òkè àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn agùn òkè láti gbogbo àgbáyé ń bọ̀wọ̀ fún un.
Àṣeyọrí rẹ̀ yí èrò ayé nípa àwọn ará Nepal padà gẹ́gẹ́ bí amọ̀nà òdodo, sí jíjẹ́ àwọn arìnrìn-àjò òkè ńlá tí ó lè darí ìrìn-àjò tí ó ṣòro jùlọ.
Ìdí tí àwọn arìnrìn-àjò afẹ́fẹ́ ní gbogbo àgbáyé fi ní ìmísí sí Nirmal “Nims Dai” Purja
Ipa Purja Nirmal “Nims Dai” lórí gígun òkè kò mọ sórí àwọn àṣeyọrí rẹ̀ nìkan. Ó fi ìgbàgbọ́ sí àwọn ẹlòmíràn pé wọ́n lè dìde sí àkókò náà pẹ̀lú ìyàsímímọ́, ètò àti ìfọwọ́sowọ́pọ̀ láti borí àwọn ìdènà tí ìbá ti dà bí èyí tí kò ṣeé borí tẹ́lẹ̀. Àwọn àṣeyọrí rẹ̀ fi agbára àwọn ará Nepal hàn láti darí àwọn ìrìn àjò ńláńlá kárí ayé mìíràn àti láti gba ìdámọ̀ràn kárí ayé fún àwọn ọgbọ́n àti ìdarí wọn.
Purja tún gba orúkọ rere fún wíwá ìrànlọ́wọ́ àwọn aláìní, kódà nígbà tí ó jẹ́ ewu. Nígbà ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìrìn àjò Himalaya, ó ran àwọn agùn tí ó ti dì mọ́lẹ̀ lọ́wọ́, ó sì kópa nínú iṣẹ́ ìgbàlà, kódà bí ó tilẹ̀ túmọ̀ sí fífi ìfẹ́ ọkàn rẹ̀ fún gígun òkè sílẹ̀. Ó fún àwọn mìíràn láti oríṣiríṣi ipò láti lá àlá ńlá nípa àwọn òkè ńlá nípasẹ̀ ọ̀rọ̀ sísọ ní gbangba, àwọn ìwé àkọsílẹ̀ àti àwọn ìkànnì àwùjọ. Láti ìgbà tí a ti fìdí ikú Nims Dai múlẹ̀, ogún rẹ̀ ti ń tẹ̀síwájú láti fún àwọn agùn tí wọ́n ń gùn òkè níṣìírí kárí ayé.
Àwọn ẹ̀bùn àgbáyé wọlé
Àwọn arìnrìn-àjò, àwọn àjọ ìta gbangba, àwọn òṣìṣẹ́ ìjọba àti àwọn ilé iṣẹ́ ìrìn-àjò ni wọ́n fi ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìyìn hàn lẹ́yìn ìjẹ́rìí ikú Nims Dai.
Ọ̀pọ̀ ènìyàn ló rántí ìgboyà rẹ̀, ìrètí rẹ̀ àti ìfẹ́ ọkàn rẹ̀ láti ran àwọn ènìyàn lọ́wọ́ ní àwọn ipò eléwu. Àwọn mìíràn tó ń gun òkè sọ pé òun máa ń fún àwọn ènìyàn níṣìírí láti ṣe ju bí wọ́n ṣe rò lọ.
Àwọn àṣeyọrí rẹ̀ lórí òkè àti àwọn ìrírí ara ẹni ló mú kí ọ̀pọ̀ àwọn arìnrìn-àjò máa rìnrìn-àjò, wọ́n sì rí ìhìn rẹ̀ lórí àwọn ìkànnì ayélujára tí ó ń dúpẹ́ lọ́wọ́ rẹ̀ fún ìṣírí àti ìṣírí rẹ̀. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ènìyàn tún kẹ́dùn fún ìdílé gbogbo àwọn tí wọ́n kú ní Broad Peak avalanche.
Ìdí Tí Òkè Ńlá Broad Fi Ń Jẹ́ Ọ̀kan Láàárín Àwọn Òkè Tó Líle Jùlọ Lágbàáyé
Bó tilẹ̀ jẹ́ pé a kò mọ Broad Peak dáadáa bí Òkè Everest , ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn òkè gíga jùlọ àti àwọn òkè tó lágbára jùlọ lórí 8,000 m (26,247 ft).
Àwùjọ àwọn tó ń gùn òkè lágbàáyé ń ṣọ̀fọ̀ ikú Nirmal "Nims Dai" Purja, ẹni tí wọ́n ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé ó kú lẹ́yìn Broad Peak…
Àwọn ògiri gíga, àwọn ipò tí ó yàtọ̀, yìnyín líle àti ewu ìṣàn omi gíga mú kí gbogbo ìgòkè sí orí òkè yìí ṣòro gidigidi. Yàtọ̀ sí gíga gíga, àwọn tí ń gun òkè ní láti bá ìwọ̀n atẹ́gùn tí kò pọ̀, otútù dídì àti àwọn ipò tí a kò lè sọ tẹ́lẹ̀ mu ní ibi gíga gíga.
Àwọn tó ní ìrírí nínú àwọn òkè ńlá pàápàá mọ̀ pé ìgbáradì tó dára kò lè mú ewu kúrò pátápátá. Ní gbogbo ìgbà, ó ṣeé ṣe kí òjò yìnyín rọ̀, kí ìjì líle sì máa jà.
Ìjì líle tó ṣẹ̀ṣẹ̀ dé ní Broad Peak jẹ́ ohun ìrántí mìíràn pé àwọn tó ní ìrírí jùlọ pàápàá lè wà nínú ewu ní àwọn òkè gíga.
Báwo ni Àfonífojì Ńlá ti ní ipa lórí Àkókò Gígun Karakoram ti ọdún 2026
Nítorí ìjì líle Broad Peak, àwọn olùṣiṣẹ́ ìrìnàjò àti àwọn aláṣẹ òkè ti ṣe àtúnyẹ̀wò àkókò ìjì líle ní Karakoram fún apá tó kù. Àsọtẹ́lẹ̀ ojú ọjọ́, ìjì yìnyín àti ipò ìjì líle ti di ohun pàtàkì fún ọ̀pọ̀ àwọn ẹgbẹ́ láti pinnu láti gbéra sókè ní àwọn àgọ́ gíga nígbà tí wọ́n bá ń gbèrò fún ìgbìyànjú láti ṣe ìgbìyànjú orí òkè.
Àjálù náà ti mú kí àríyànjiyàn lórí ìṣàkóso ewu fún àwọn òkè gíga jùlọ ní Pakistan bẹ̀rẹ̀ sí í gbilẹ̀ báyìí. Àwọn ètò ìpàdé náà rọrùn, wọ́n máa ń ronú jinlẹ̀ nípa yíyan ọ̀nà àti ìpinnu jẹ́ ohun tí a kò fi bẹ́ẹ̀ ṣe pàtàkì nígbà tí ipò bá di èyí tí kò dúró ṣinṣin, gẹ́gẹ́ bí àwọn amọ̀nà àti àwọn aṣáájú ìrìn àjò ṣe tẹnumọ́. Gígun òkè jẹ́ iṣẹ́ tí ó léwu nígbà gbogbo, ṣùgbọ́n pípadánù Nirmal “Nims Dai” Purja àti àwọn agùn òkè mìíràn ti mú kí àwùjọ agùn òkè ayé mọ àwọn ewu tí kódà nínú àwọn òkè gíga jùlọ ní àgbáyé, ìrírí, ohun èlò òde òní àti ètò tí a fi ìṣọ́ra ṣe kò lè mú kúrò.
Ipa pípẹ ti Nirmal “Nims Dai” Purja
Ikú Nims Dai jẹ́ àdánù ńlá fún ayé gígun òkè àti sí Nepal pẹ̀lú. Àwọn àṣeyọrí rẹ̀ yí ipa ọ̀nà gígun òkè òde òní padà, ó sì fún ẹgbẹẹgbẹ̀rún ènìyàn ní ìgboyà láti lá àlá ju èyí tí a gbà lọ.
Àwùjọ àwọn tó ń gùn òkè lágbàáyé ń ṣọ̀fọ̀ ikú Nirmal "Nims Dai" Purja, ẹni tí wọ́n ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé ó kú lẹ́yìn Broad Peak…
Àwọn àṣeyọrí rẹ̀ fihàn pé ó ṣeé ṣe láti dé ibi gíga pẹ̀lú ìpinnu, ìbáwí àti iṣẹ́-àjọṣepọ̀. Yàtọ̀ sí àwọn àkọsílẹ̀, ó tún jẹ́ aṣojú ìgbéraga Nepal lórí àwọn ìkànnì àgbáyé, ó ń mú ìmọ̀ wá fún àwọn atọ́nà Nepal àti Nepal.
Ogún rẹ̀ yóò máa wà láàyè nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn agùn tí ó mí sí, ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìrìn àjò tí ó ṣe àti ìtàn tí ó ṣe lórí àwọn òkè ńláńlá ní àgbáyé.
ipari
Ìròyìn ikú Nirmal “Nims Dai” Purja lẹ́yìn tí wọ́n gbá a lọ nínú òjò Broad Peak ti mú kí gbogbo àwọn òkè ńlá máa ṣọ̀fọ̀. Àwọn ẹgbẹ́ ìgbàlà ń tiraka láti kojú ojú ọjọ́ búburú àti àyíká eléwu, wọ́n ń gbìyànjú láti rí àwọn tí ó yè bọ́, èyí sì mú kí ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ìtàn tó ń bani nínú jẹ́ jùlọ ní àkókò òkè gígun ní ọdún 2026.
Nirmal “Nims Dai” Purja ti kú, ṣùgbọ́n àwọn àṣeyọrí rẹ̀ ti fi àmì tí kò ṣeé parẹ́ sílẹ̀ lórí ìtàn jíjìn òkè. Ó lè jẹ́ agbára rẹ̀ láti gun gbogbo àwọn òkè mẹ́rìnlá nínú àwọn 8,000 mítà ní àkókò tí ó gbajúmọ̀ tàbí àpẹẹrẹ rẹ̀ fún àwọn àràádọ́ta ọ̀kẹ́ àwọn agùn òkè kárí ayé, yóò ní ipa lórí eré ìdárayá náà ní àwọn ọdún tí ń bọ̀.